همه نوع خبر و مقاله از سراسر وب

مخلوط‌هاي گازي مورد استفاده در پزشكي، گازهاي فشرده عاري از هرگونه از آلودگي و ذرات خارجي هستند. در واقع گازهايي كه در پزشكي استفاده مي‌شوند، دارويي هستند كه راه حل‌ها و درمان‌هايي را براي طيف وسيعي از نيازهاي پزشكي ارائه مي‌دهند. كاربرد مخلوط‌هاي گازي در پزشكي مي‌تواند از درمان سوختگي و سكته مغزي تا درمان هيپوكسي در كودكان را شامل شود.

با اين حال، به طور كلي گازهايي مانند اكسيژن، هليوم، نئون و هيدروژن اخيراً براي استفاده درماني بالقوه در حالات مختلف بيماري مغزي از جمله هيپوكسي-ايسكمي، خونريزي‌هاي مغزي و آسيب‌هاي مغزي مورد بررسي قرار گرفته‌اند. ما در اين مقاله به بررسي نقش گازهاي هليوم، نئون و هيدروژن در مخلوط‌هاي گازي مورد استفاده در پزشكي مي‌پردازيم.

نقش گاز هليوم (He) در مخلوط‌هاي گازي پزشكي

گاز نجيب هليوم به دليل ويژگي‌هاي فيزيكي و شيميايي خاص و متمايزش كاربردهاي زيادي در پزشكي دارد. از جمله ويژگي‌هاي منحصر به فرد گاز هليوم مي‌توان به موارد زير اشاره كرد:

• چگالي كم
• حلاليت كم
• رسانايي حرارتي بالا

گاز هليوم و دستگاه تنفسي

به طور كلي، مقدار جريان هر گاز به چگالي و ويسكوزيته آن در مخلوط‌هاي گازي بستگي دارد. گاز هليوم به دليل چگالي كمي كه دارد، مقاومت راه‌ها و مجاري تنفسي را كاهش داده و ميزان هوايي كه از طريق ريه‌ها جريان پيدا مي‌كند را افزايش مي‌دهد.

براي مثال، هليوكس كه مخلوطي از گاز هليوم و اكسيژن است، مي‌تواند باعث افزايش عملكرد دستگاه تنفسي در بيماران دچار به افزايش مقاومت راه‌ها و منافذ تنفسي شود. در وضعيت حاد آسم در كودكان نيز استفاده از هليوم استنشاقي به صورت مخلوط با اكسيژن به طور قابل توجهي پارادوكسوز پالس، اوج جريان و تنگي نفس را بهبود مي‌بخشد. از طرفي ديگر نيز هليوكس، با جلوگيري از خستگي عضلات تنفسي و نارسايي تهويه، فشار روي دستگاه تنفسي كودكان را كاهش مي‌دهد.

بنابراين هليوكس در شرايط و موقعيت‌هاي مختلف پزشكي كه مربوط به تنفس هستند، از جمله انسداد راه هوايي فوقاني، تشديد آسم، استريدور پس از لوله گذاري، كروپ، برونشيت، بيماري انسدادي مزمن ريه (COPD)، سندرم تنفسي حاد (ARDS) و عملكرد ريوي موثر است. نتايج آزمايش روي موش‌هايي كه (ARDS) را شبيه‌سازي مي‌كرد، نشان داد كه هليوكس در كاهش انفيلتراسيون نوتروفيل، ادم بينابيني، خونريزي اطراف عروقي و تشكيل غشاي هيالين از نظر هيستوپاتولوژيك مؤثر بود.

گاز هليوم و سيستم قلبي عروقي

نتايج به دست آمده از آزمايش‌هاي متعدد نشان داده است كه بافت ميوكارد قلب را مي‌توان با قرار دادن يك يا چند دوره كوتاه ايسكميك قبل از دچار شدن آن به ايسكمي، در برابر اين بيماري محافظت كرد؛ به طوري كه شرايط و مقاومت ميوكارد را در برابر ايسكيمي بهبود مي‌بخشد. مطالعه‌اي نيز روي ميزان انفاركتوس ميوكارد در خرگوش‌ها انجام شد. در اين مطالعه، در سه دوره 5 دقيقه‌اي مخلوطي از گازهاي هليوم، نئون و آرگون توانست ميزان انفاركتوس ميوكارد خرگوش‌ها را كاهش دهد.

نقش گاز نئون (Ne) در مخلوط‌هاي گازي پزشكي

در آزمايشي كه روي ظرفيت انتشار ريوي انجام شد، با بررسي ظرفيت انتشار مونوكسيد كربن، ميزان انتقال اكسيژن از ريه به بستر مويرگي ريوي را ارزيابي كردند. طي اين آزمايش مخلوطي از مونوكسيد كربن، گاز نئون، اكسيژن و نيتروژن توسط فرد استنشاق مي‌شود و در نهايت پس از اينكه اين مخلوط گازي براي ثانيه‌هاي كوتاهي در حالت دم كامل نگه داشته مي‌شود، بازدم مي‌شود. در هواي بازدمي، غلظت و نسبت مونوكسيد كربن و گاز نئون در بخش آلوئولي اندازه گيري شده و سپس براي به دست آوردن ميزان ظرفيت انتشار ريوي مورد بررسي قرار مي‌گيرد.

نقش گاز هيدروژن (H) در مخلوط‌هاي گازي پزشكي

گاز هيدروژن به عنوان سبك‌ترين مولكول طبيعي، خاصيت نفوذ زيادي از خود نشان مي‌دهد و مي‌تواند به سرعت در غشاي سلولي منتشر شود. در يك مطالعه روي موش‌ها، توزيع هيدروژن در مغز، كبد، كليه، چربي مزانتري و عضله ران آنها با استنشاق مخلوطي از گازها كه حاوي 3 درصد گاز هيدروژن بود، بررسي شد.

اطلاعات به دست آمده از اين آزمايش، كاربردهاي باليني گاز هيدروژن در پزشكي را هدايت كرد. در نهايت مشخص شد كه گاز هيدروژن به عنوان يك عامل درماني براي انواع بيماري‌ها مانند پاركينسون، آرتريت روماتوئيد، آسيب مغزي، آسيب خونرساني مجدد ايسكميك مي‌تواند استفاده شود.